De wettelijke rapportageverplichtingen voor financiële instellingen: een hele opgave

Het nieuwe regelgevende kader dat na de crisis van 2008 werd ingevoerd, heeft voor financiële instellingen enorme consequenties. Het is voor banken en verzekeringsmaatschappijen geen sinecure om aan alle nieuwe regels te voldoen.

  • Hoe kunnen toezichthouders en regelgevende instanties die vereisten efficiënter en effectiever organiseren? 
  • Hoe kunnen banken en verzekeringsmaatschappijen het hoofd bieden aan de continue ontwikkeling van deze vereisten?
  • Welke rol moet de afdeling Compliance spelen bij productontwikkeling en business development?
  • Welke bestaande IT-oplossingen kunnen de rapportagelast verlichten en de kwaliteit van de gegevens verbeteren?
  • Hoe moeten banken en verzekeringsmaatschappijen hun interne organisatie aanpassen? 

Voor banken stelt het CRD IV-pakket binnen het Gemeenschappelijk Toezichtsmechanisme minimumnormen vast voor kapitaalratio's, de kwaliteit van kapitaal en liquiditeitsbeheer. Banken in de eurozone moeten nu rapporteren aan de ECB en aantonen dat zij deze normen naleven. De Europese Bankautoriteit (EBA) heeft de taak gekregen om uniforme rapportagevereisten op te stellen voor alle banken in de EU, in het kader van een verordening tot vaststelling van 'technische uitvoeringsnormen voor wat betreft de rapportage aan de  toezichthoudende autoriteit ('ITS on supervisory reporting'). Zoals de Europese Bankenfederatie (EBF) benadrukt, vormen deze vereisten een aanzienlijke bijkomende last bovenop de vele gegevens en systemen die al nodig zijn om te voldoen aan de International Financial Reporting Standards (IFRS).

Naast de reguliere rapportage moeten banken ook aan specifieke eisen voldoen, zoals stresstests, rapportage over de beoordeling van de kwaliteit van de activa of andere informatie die de toezichthouder nodig acht om zijn taken uit te oefenen. Dat die informatie soms op zeer korte termijn moet worden verstrekt, vergroot de druk op de afdelingen die instaan voor de rapportage en maakt het moeilijker om een aanvaardbare gegevenskwaliteit te bereiken. Bovendien legt niet alleen de microprudentiële toezichthouder rapportagevereisten op. Ook de monetaire instantie, de macroprudentiële toezichthouder, de ERSR, openbare statistische diensten, belastingautoriteiten, markttoezichthouders, depositogarantiestelsels, afwikkelingsautoriteiten enz. kunnen om meer informatie vragen, die vaak reeds voorkomt in andere rapportageonderdelen, maar in een andere vorm en op een ander moment moet worden verstrekt.

Bovenop deze vereisten gelden er voor de rapportage ook andere reglementaire beperkingen. Ter illustratie: verordening 239 van het Bazels Comité voor het bankentoezicht beperkte in ruime mate de mogelijkheden voor banken om risicogegevens in totalen weer te geven. Op relatief korte tijd (3 jaar tussen 2013 en 2016) moesten banken hun bestuurssystemen, IT-infrastructuur, rapportagetools en interne controlesystemen aanpassen om aan deze beginselen te voldoen. Beveiliging van gegevens en bescherming van de persoonlijke levenssfeer zijn eveneens mogelijke struikelblokken die ontstaan bij de pas geïntroduceerde rapportagevereisten.

Verzekeringsmaatschappijen worden met dezelfde problemen geconfronteerd: verplichte informatieverschaffing is een van de pijlers van Solvency II, en de Europese Autoriteit voor verzekeringen en bedrijfspensioenen (EIOPA) werkt aan een geharmoniseerde rapportage-indeling voor de hele EU met het oog op een consequente toepassing van het Europese regelgevende en toezichthoudende kader. Aangezien verzekeringsmaatschappijen steeds vaker worden beschouwd als potentieel 'systemisch belangrijke' instellingen, kunnen er bijkomende rapportagevereisten worden verwacht.

Eén belangrijk struikelblok voor financiële instellingen is dat deze rapportagevereisten continu veranderen. In december 2013 publiceerde de EBA een definitief ontwerp van de technische normen met betrekking tot de maatstaven voor bewaking van de additionele liquiditeit. Sindsdien publiceert de EBA elk jaar geactualiseerde en herziene versies van deze normen. Verzekeringsmaatschappijen hebben hetzelfde probleem: de EIOPA streeft naar de publicatie van één rapportagetaxonomie per jaar. Het is dan ook essentieel dat zowel banken als verzekeraars altijd over de recentste herzieningen van de vereisten inzake gegevensrapportage beschikken.

Deze vereisten vertegenwoordigen een aanzienlijk deel van de vloedgolf aan nieuwe voorschriften die sinds de crisis zijn ingevoerd. Daardoor is Compliance Officer hét knelpuntberoep van de financiële sector geworden, aldus de Financial Times. Banken werven massaal complianceprofielen aan. En binnen banken spelen medewerkers van de complianceafdeling een steeds belangrijkere rol. Financiële instellingen geven een nieuwe invulling aan de rol van de complianceafdeling binnen hun organisatie, die nu ook verantwoordelijk is voor de naleving van de wettelijke rapportageverplichtingen.

Deze uitdagingen werden besproken tijdens een workshop over regelgeving met bijdragen van professionals uit het financiële bedrijfsleven, consultants en regelgevende instanties.

  • Wilfried Wilms, Senior Policy Advisor van de Europese Bankenfederatie (EBF)
  • Gino Coene, Industry Leader Risk Management bij SAS
  • Ruben Olieslagers, Hoofd Capital and Business Management bij BNP Paribas Fortis
  • Giancarlo Pellizarri, Hoofd van de afdeling Supervisory Statistics bij de ECB

De workshop werd afgesloten met een panelgesprek met professor Freddy Van den Spiegel als moderator.

Lees het volledige rapport van de workshop over ‘Regulatory reporting for financial institutions’.

 

Professor Van den Spiegel is adjunct-professor bij Vlerick Business School. Hij is tevens economisch adviseur bij BNP Paribas Fortis en professor aan de universiteit van Brussel. Zijn vakgebieden zijn onder meer regelgeving en toezicht, en de impact van globalisering en Europese integratie op de financiële markten en risico's. Voor de workshops over regelgeving die binnen het Vlerick Centre for Financial Services worden georganiseerd, modereert professor Van den Spiegel de debatten en coördineert hij de Policy Paper Series van Vlerick.

 

Gerelateerd nieuws

  1. Welke impact heeft fintech in België?

    Datum: 26-01-2018
    Categorie: Opiniestukken
    Dat was de kernvraag van de tweede editie van de FinTech Belgium Summit, een event dat focust op de laatste trends, en lokale en internationale best practices. Samen met 550 deelnemers konden onze Masters- en MBA-studenten netwerken, nieuwe inzichten verwerven en luisteren naar de getuigenissen van managers uit het bank- en verzekeringswezen. Vlerick fintechexperte Tine Holvoet zegt dat er dit jaar minder aandacht was voor buzzwoorden en meer voor analyse, een teken dat de sector de kinderschoenen stilaan ontgroeid is.
  2. Disruptie in de verzekeringssector

    Datum: 24-10-2017
    Categorie: Opiniestukken
    Traditionele verzekeringsproducten kunnen nogal strikt en complex zijn. Ze stoppen klanten in categorieën die de verzekeraars zelf afbakenen en klanten betalen premies die hen verzekeren voor zaken die ze misschien eigenlijk niet nodig hebben. Maar dat is aan het veranderen. Digitale technologieën staan klaar om van verzekeringen een sterk gepersonaliseerd product te maken met een snelheid en gebruiksvriendelijkheid vergelijkbaar met een app als Tinder. Welkom InsturTech - het nieuwe tijdperk van verzekeringen.
Alle artikels