Mensen aan de macht!

Alliander: van traditionele DNB tot platformprovider

Consumenten worden steeds meer prosumenten. Lokale energiegemeenschappen schieten als paddenstoelen uit de grond. Het is dan ook geen understatement als we beweren dat de energiemarkt op zijn grondvesten davert. Hoe ga je als 'traditionele' DNB om met die verandering? Wat zijn de mogelijke strategieën? "Alliander volgde de veranderingen in de energiesector en koos ervoor om vanuit de kern te innoveren. Die innovatie ontstond uit een marktperspectief", zegt Marion Debruyne. "Dat besluit was het startsein van een inspirerende reis die we onlangs hebben beschreven in een casestudy. We delen deze inzichten graag met onze DNB-community via de presentatie van Pallas Agterberg, strategisch directeur van Alliander."

In september 2015 ondertekenden Alliander en Eandis het DNB-leerstoelpartnerschap met onze school. Als onderdeel van het Vlerick Energy Centre ondersteunt en stimuleert de leerstoel het lopende beleids- en regelgevingsdebat over de toekomst van distributienetbeheerders. We blijven trouw aan ons credo 'actie vertalen naar kennis'. Daarom nodigden we Pallas uit om tijdens het Future Grid Managers Programme meer te vertellen over het strategische veranderingsproject dat ze leidde bij Alliander. Deze opleiding brengt senior netbeheerders uit heel Europa samen om na te denken over de toekomst van de energiesector.

Professor Debruyne, wat maakt de casestudy van Alliander zo boeiend?

Marion Debruyne - Vlerick Business SchoolProfessor Marion Debruyne: “Toen de mensen van Alliander de strategie uitstippelden, vroegen ze zich af: wat is onze missie en welke waarde kunnen we onze consumenten bieden? En hun antwoord was: ‘Wij zijn een platform'. Of, zoals Pallas het vanochtend formuleerde: ‘We trekken niet enkel kabels'. Alliander koos ervoor om een schakel te worden tussen vraag en aanbod. Alle businessmodellen die binnen dat platformmodel passen, verdienen dan ook nadere beschouwing. Deze aanpak wijkt aanzienlijk af van de traditionele inside-outbenadering, waarbij de rol van de distributienetbeheerder beperkt blijft tot 'het beheer van de netinstallaties'."

Alliander koos ervoor om een schakel te worden tussen vraag en aanbod" Marion Debruyne, decaan van Vlerick

Mevrouw Agterberg, hoe wist u hoe de strategie van Alliander eruit zou zien?

Pallas Agterberg - AllianderPallas Agterberg: “Dat wist ik niet. De wereld verandert zo snel en ingrijpend dat het voor één persoon simpelweg onmogelijk is om het overzicht te houden. Je moet dus je beperkte kennis als uitgangspunt nemen en toegeven dat je niet weet wat je besluit zal zijn. Maar is dat niet de essentie van verandering? Vanuit mijn achtergrond als transformatiemanager hebben we in 2013 binnen Alliander een klein innovatiecentrum gecreëerd. Er kwamen allerlei ideeën naar voren: sommige waren goed en werden verder ontwikkeld, andere voldeden niet aan onze ambities als platform. We vonden het niet erg om die ideeën aan de kant te schuiven."

"Sommige ideeën voldeden niet aan onze ambities als platform. We vonden het niet erg om die aan de kant te schuiven" Pallas Agterberg

Hoe zorgde u ervoor dat die goede ideeën voet aan de grond kregen binnen een groot bedrijf als Alliander?

Pallas Agterberg: “De fase waarin we met nieuwe ideeën kwamen, duurde twee jaar. In die periode werkten we zeven projecten uit die passen bij onze strategie: van infrastructuur voor het opladen van elektrische auto's tot duurzame huisvesting. Pas daarna werd het hele bedrijf zich bewust van onze innovatiehub. Vanaf dat moment speelde Alliander een leidende rol in het energiedebat in Nederland. En we zijn blij dat ook andere Nederlandse netbeheerders, zoals Enexis, TenneT en Gasunie nu samen met start-ups innovatieknooppunten opzetten.”

Heeft uw leerstoelpartnerschap met Vlerick die transformatie vergemakkelijkt?

Pallas Agterberg: “Zeker. We waren al begonnen met ons innovatietraject toen we de samenwerking met Vlerick aangingen. Maar al snel bleek dat ons eigen transformatieproces bevorderd werd door Vlericks visie op innovatie. De academische ondersteuning van Vlerick was precies wat onze projecten nodig hadden, zowel intern als extern – op Europees niveau bedoel ik."

"De academische ondersteuning van Vlerick was precies wat onze projecten nodig hadden, zowel intern als extern" Pallas Agterberg

Waarom is die Europese dimensie zo belangrijk voor Alliander?

Pallas Agterberg: “Digitale transformatie leidt tot meer openheid én tot een grotere behoefte aan standaardisatie. En de normen zullen Europees zijn: het is gewoonweg te duur om in je eentje een standaardenset uit te werken."

Pallas Agterberg - Marion Debruyne

Marion Debruyne: “Dat is ook de reden waarom we met het Energy Centre als Europees platform wilden optreden in het energiedebat. We wisselen expertise en initiatieven uit op het gebied van ondernemerschap en innovatie in de energiesector. Daarnaast stimuleren we digitale transformatie als belangrijke aanjager van de verandering die alle Europese DNB's in de nabije toekomst ondergaan of zullen ondergaan.”

Pallas Agterberg: “Het contact met Vlerick was steeds tweerichtingsverkeer, en dat hebben we in de twee jaar van dit partnerschap erg op prijs gesteld. Wij delen onze kennis en expertise, Vlerick plaatst alles in een breder perspectief en definieert de uitdagingen van de toekomst. En die uitdagingen vertalen wij dan weer naar actiepunten binnen ons bedrijf."

‘Regelgeving is belangrijk’
Professor Leonardo Meeus is de drijvende kracht achter het Energy Centre en het leerstoelpartnerschap met Alliander. "Het eerste jaar van de samenwerking stond in het teken van het businessmodel van Alliander. In het tweede jaar concentreerden we ons vooral op het regelgevende kader. Een voorbeeld? De impact van het pakket ‘Schone energie’, een pakket maatregelen dat de EU in staat moet stellen om de omschakeling naar schone energie te leiden."

 

Accreditaties
& rankings

Equis Association of MBAs AACSB Financial Times